Doorgaan naar content

Van zeer goed
naar perfect
kost tijd

Er komt veel kijken bij de ontwikkeling van een compleet nieuw instrument, zoals bij de 'Flentrop' metalen panfluit. Het begint natuurlijk bij musicus Matthijs Koene met zijn ambitieuze initiatief en een ongekende drive om op zoek te gaan naar het ideale klankbeeld waaraan de nieuwe panfluit moet voldoen. En dan het vakmanschap van het team van Flentrop, orgelbouwers uit Zaandam, dat cruciaal is omdat elk kleinste detail in materiaal, constructie, afwerking en intonatie van invloed is op de klank.

Nieuws
24 augustus 2021 door Frits Schutte

Aan al deze aspecten zijn natuurlijk kosten verbonden, dus is er een passend budget nodig, in dit geval beschikbaar gesteld door één particuliere donateur. De coördinatie van dit alles neemt het fonds op zich; gelukkig kunnen we daarbij de opgedane kennis en ervaring bij eerdere bouwtrajecten inzetten.

Tijd

Wat ik hier nog niet heb genoemd, is de factor tijd. Dat is een lastige, zeker in tijden van corona. Ik hoorde mezelf in een van de gefilmde reportages de verwachting uitspreken dat we het eindresultaat nog voor de zomer van 2021 zouden kunnen presenteren, maar dat is niet haalbaar gebleken. We moeten dit traject de tijd geven die ervoor nodig is en vooral de laatste stapjes vragen daarom.

Detail van het stemmechaniek.

Kwaliteit

De Flentrop metalen panfluit functioneert al geweldig. We hebben enorme stappen gezet en allerlei drempels kunnen nemen, zoals bijvoorbeeld het wegwerken van kleine lekkages in de solderingen, het perfectioneren van het stemmechaniek, het aan elkaar solderen van de 100% tinnen koppen (een staaltje vakmanschap van het hoogste niveau). Het toegenomen gewicht ten opzichte van de houten koppen van de huidige panfluit van Koene blijkt uiteindelijk erg mee te vallen. Daarmee hebben we misschien wel de belangrijkste horde weten te nemen. De Flentrop panfluit heeft nu al ontegenzeggelijk meer kwaliteit in de klank dan de ‘Preda’ van Koene.

Matthijs Koene © Marco Borggreve

Optimaal resultaat

Toch zijn we er nog niet. Er moet nog een stap gezet worden, met name met betrekking tot de respons (directheid waarmee de toon ontstaat) en de klankkracht. Die lijkt nu bij de Flentrop wat minder dan bij de Preda. Het is een kwestie van zoeken naar een goede balans, zodat de winst op het vlak van klankkleuren (duidelijk hoorbaar in de Flentrop), niet ten koste hoeft te gaan van directheid en kracht van de toon. Juist deze laatste -op het oog kleine- stapjes, vergen veel aandacht en moeten zeer zorgvuldig worden gedaan, want één stapje te ver kan betekenen dat er een compleet nieuwe pijp gebouwd moet worden.

Zoals Erik Winkel van Flentrop het zo mooi verwoordt: “op de rand van de afgrond groeien de mooiste bloemen”. Daaruit spreekt de noodzaak én de bereidheid om de grens op te zoeken, zelfs als dat zou betekenen dat we eroverheen gaan. Extra tijd betekent dus ook meer kans op een optimaal resultaat, en daar gaan we voor!