Getekend:

Toverstok voor

Maria Milstein

De ontdekking

Sinds 2016 zijn Maria en 'Michelangelo' trouwe partners. De viool manifesteert zich in handen van Maria als een briljant instrument, met een stralende klank die een grote concertzaal moeiteloos doorklieft. Door die enorme kwaliteit op de hoge snaren, kon Maria ermee leven dat de Bergonzi op de laagste snaar soms wat kracht of diepgang miste. Dit beeld veranderde echter toen ze een keer een absolute topstrijkstok in handen kreeg en daarmee de Bergonzi aanstreek. De viool klonk beter dan met haar eigen (ook al kostbare) stok en vooral de winst op de laagste snaar bleek aanzienlijk. Maria probeerde nog een paar andere top-stokken en ontdekte dat de Bergonzi onder sommige stokken enorm opleefde, waardoor ze meer ruimte kreeg in haar muzikale zeggingskracht. Dat was voor haar de reden om een aanvraag in te dienen bij het fonds.

Vanuit de bestaande collectie van het fonds lag een match niet in het vooruitzicht, dus besloot het fonds een aankoop te gaan doen. Eind 2021 startte de zoektocht naar de ideale strijkstok voor Maria en de Bergonzi.

Groot netwerk, internationaal aanbod

We waren blij dat we naast onze eigen contacten ook konden rekenen op het internationale netwerk van Maria zelf, die zich er enorm voor inzette om zoveel mogelijk strijkstokken te kunnen betrekken in het selectietraject. Zo combineerde ze concertreizen naar het buitenland met het bezoeken van zoveel mogelijk handelaren ter plaatse, maar ook internationale collega-musici van Maria brachten ons op het spoor van strijkstokken die door spelers zelf werden aangeboden. Stokken kwamen naar Nederland vanuit Duitsland, Engeland, Frankrijk en België, maar bijvoorbeeld ook uit de VS. Maria kon zo strijkstokken uitproberen en met elkaar vergelijken van de belangrijkste bouwers uit de gouden periode van de strijkstokkenbouw, tussen ±1780 en 1850, met Parijs als kloppend hart. Namen als Dominique Peccatte, Jean Pierre Marie Persoit, Jacob Eury en Nikolai Kittel kwamen voorbij en Maria viel van de ene verbazing in de andere, want vrijwel iedere strijkstok bleek kwaliteiten boven te halen in de Bergonzi die ze niet eerder had ervaren.

Last, but not least!

Op een gegeven moment leek Maria de ideale strijkstok te hebben gevonden: een Persoit. Terwijl Het Muziekinstrumentenfonds deze stok voor contra-expertise naar Brussel liet brengen, kwam er toch nog een andere strijkstok in beeld die vanuit de VS werd aangeboden. Het ging om een strijkstok, gebouwd rond 1790 door de gebroeders Léonard en François X. Tourte. Normaal gesproken zou zo’n strijkstok ver boven het budget liggen dat Het Muziekinstrumentenfonds beschikbaar had, maar in dit geval ging het om een strijkstok waarvan de slof en het knopje niet origineel meer waren, hetgeen van grote invloed is op de waarde; vooral verzamelaars haken dan af. We haalden de stok naar Nederland en Maria probeerde hem uit. De mogelijkheden en de rijkdom aan klank die de Tourte uit de Bergonzi wist te toveren waren overweldiging, aldus Maria.

Extreem zeldzaam

Uiteraard liet Het Muziekinstrumentenfonds ook deze Tourte door verschillende experts beoordelen en werd hij uitgeprobeerd door enkele andere violisten met grote kennis van strijkstokken, zoals Ilya Grubert en Vadim Tsibulevsky. Iedereen onderschreef de hoge kwaliteit en we beseffen nu temeer dat we enorm geluk hebben gehad, want strijkstokken uit deze periode – van meer dan 220 jaar oud – en van deze bouwers, zijn extreem zeldzaam. De laatste bleek ook de beste!

De aankoop van deze stok was mogelijk door een legaat. In overleg met de nabestaanden werd het legaat aangewend voor de Tourte-stok.